Nowa klasyfikacja pożarów – grupa L dla baterii litowo-jonowych

W świecie ochrony przeciwpożarowej obserwujemy przełomowe zmiany, które będą miały fundamentalne znaczenie dla bezpieczeństwa w erze rosnącej popularności technologii litowo-jonowych. Najnowsza norma ISO 3941:2026 wprowadza bowiem rewolucyjną klasyfikację, która po raz pierwszy w sposób uporządkowany adresuje specyficzne zagrożenia związane z pożarami baterii litowo-jonowych.

Gaśnice do baterii z kategorioą L – dedykowana klasyfikacja dla wyjątkowych zagrożeń

Trzeba wiedzieć, że wprowadzenie grupy L to odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie rynku na precyzyjne określenie charakterystyki pożarów baterii litowo-jonowych (bez litu metalicznego). Ta dedykowana grupa powstała z bardzo konkretnych powodów – pożary tego typu charakteryzują się bowiem niezwykle specyficznymi właściwościami, które wyróżniają je spośród tradycyjnych klasyfikacji.

Warto podkreślić, że baterie LI-ION stwarzają zagrożenia o bardzo dużej dynamice rozwoju pożaru, co oznacza, że sytuacja może wymknąć się spod kontroli w niezwykle krótkim czasie. A co za tym idzie – wysoka temperatura spalania oraz możliwość wystąpienia zjawiska thermal runaway (lawinowej reakcji w ogniwach) czynią te pożary wyjątkowo trudnymi do opanowania tradycyjnymi metodami.

Dotychczas pożary baterii litowo-jonowych nie posiadały odrębnej, uporządkowanej klasyfikacji w grupach pożarów, co stanowiło istotną lukę w systemie bezpieczeństwa. Właśnie z tego powodu bardzo ważne było wprowadzenie dedykowanej kategorii, która pozwoli na opracowanie specjalistycznych procedur i środków gaśniczych.

Czy nowe przepisy będą obowiązywać w Polsce?

Na chwilę obecną nie. Należy raz jeszcze podkreślić, że norma ISO nie jest automatycznie stosowana w krajowym systemie normalizacji. Jednak kierunek zmian jest już wyraźnie widoczny, a co za tym idzie – możemy spodziewać się stopniowego wprowadzania podobnych rozwiązań także w polskich przepisach.

Kluczowe znaczenie ma fakt, że w projekcie aktualizacji normy PN-EN 3-7 (planowana publikacja w II kwartale 2027 r.) przewiduje się wprowadzenie kompleksowych wymagań dotyczących:

• skuteczności działania gaśnic przeznaczonych do pożarów baterii litowo-jonowych

• precyzyjnych metod badań tych urządzeń

• zasad oznakowania gaśnic przeznaczonych do tego typu zagrożeń

Praktyczne wyzwania i ograniczenia

Warto wiedzieć, że powyższe zmiany nie wyczerpują problemu pożarów baterii Li-ion. W praktyce bardzo często występuje utrudniony dostęp do ogniw, co znacząco ogranicza skuteczność działań gaśniczych i chłodzenia. A co za tym idzie – nawet najlepiej przygotowane procedury mogą okazać się niewystarczające w przypadku pożarów w zamkniętych konstrukcjach baterii.

Bardzo ważna jest także świadomość, że zjawisko thermal runaway może rozprzestrzenić się na sąsiednie ogniwa, tworząc efekt domina, który jest niezwykle trudny do zatrzymania. Dlatego kluczowe znaczenie ma nie tylko skuteczne gaszenie, ale przede wszystkim zapobieganie rozprzestrzenianiu się reakcji lawinowej.

Sektory najbardziej zainteresowane zmianami

Mimo wspomnianych wyzwań obserwujemy realny proces standaryzacji bezpieczeństwa baterii w technologii litowo-jonowej, który będzie miał istotne znaczenie dla wielu kluczowych obszarów gospodarki:

Obiekty przemysłowe – gdzie duże instalacje baterii wymagają specjalistycznych systemów ochrony przeciwpożarowej dostosowanych do specyfiki zagrożeń grupy L.

Magazyny energii – szczególnie te współpracujące z farmami fotowoltaicznymi, gdzie koncentracja baterii litowo-jonowych jest bardzo wysoka.

Elektromobilność – sektor, który dynamicznie się rozwija i wymaga wypracowania standardów bezpieczeństwa dla stacji ładowania oraz parkingów podziemnych.

Instalacje fotowoltaiczne z magazynami energii – coraz popularniejsze rozwiązania domowe, które będą wymagały dostosowania przepisów budowlanych i przeciwpożarowych.

Przyszłość normalizacji bezpieczeństwa

Należy podkreślić, że wprowadzenie grupy L to dopiero początek szerszego procesu standaryzacji. Specjaliści przewidują, że w najbliższych latach zobaczymy rozwój całego ekosystemu norm i przepisów dedykowanych technologiom litowo-jonowym.

Warto wiedzieć, że równolegle z pracami nad klasyfikacją pożarów trwają intensywne badania nad nowymi środkami gaśniczymi oraz systemami wczesnego ostrzegania dostosowanymi do specyfiki baterii litowo-jonowych. A co za tym idzie – możemy spodziewać się pojawienia się na rynku coraz bardziej zaawansowanych rozwiązań technicznych.

O kolejnych zmianach, badaniach oraz wnioskach wynikających z rozwoju przepisów i norm w zakresie ochrony przeciwpożarowej będziemy Państwa na bieżąco informować. Proces standaryzacji bezpieczeństwa baterii litowo-jonowych to bowiem kluczowy element transformacji energetycznej, który będzie kształtował przyszłość wielu branż w nadchodzących latach.

Trzeba wiedzieć, że świadomość nowych zagrożeń i przygotowanie się na nadchodzące zmiany normatywne to inwestycja w bezpieczeństwo, która z całą pewnością się opłaca – zarówno z perspektywy ochrony życia ludzkiego, jak i zabezpieczenia majątku przed skutkami pożarów nowego typu.